12 مارس 2025- بر اساس یک مطالعه جدید، شاخص توده بدنی (BMI) تقریباً سه برابر بیشتر از نسبت دور کمر به قد، کودکان را در رده ی اضافه وزن طبقه بندی می کند. این مطالعه که در مجله ی چاقی و غدد درون ریز منتشر شد، بر اساس همکاری بین دانشگاه فنلاند شرقی و دانشگاه های بریستول و اکستر در بریتانیا بود.

شاخص توده بدنی یا نسبت وزن به مجذور قد، به طور کلی به عنوان نشانگر چاقی کودکان استفاده می شود. با این حال،BMI  توده عضلانی را از توده چربی متمایز نمی کند و ممکن است کودکان را به اشتباه در رده ی اضافه وزن طبقه بندی کند.

با توجه به چاقی بزرگسالان، کمیسیون Lancet در مورد چاقی و انجمن اروپایی برای مطالعه چاقی(EASO)  اخیراً توصیه کرده اند که چاقی در بزرگسالان نباید تنها با BMI تشخیص داده شود، بلکه باید با معیار دیگری مانند نسبت دور کمر به قد تأیید شود. موسسه ملی مراقبت و تعالی سلامت بریتانیا نیز نسبت دور کمر به قد را به عنوان ابزاری برای پیش بینی خطرات سلامتی مرتبط با چاقی مرکزی در کودکان توصیه کرده است.

مطالعه حاضر، بزرگترین مطالعه پیگیری اطفال برای مقایسه ی BMI و نسبت دور کمر به قد در جهان است. این مطالعه شامل 7600 کودک از گروه کودکان دهه 90 دانشگاه بریستول بود که از سن 9 تا 24 سالگی مورد پیگیری قرار گرفتند. از 1431 کودکی که در سن 9 سالگی بر اساس BMI در رده ی افراد دارای اضافه وزنطبقه بندی شده بودند، 25 درصد بر اساس نسبت دور کمر به قد، دارای چربی بالا، 11 درصد بر اساس نسبت دور کمر به قد، دارای چربی اضافی و 64 درصد بر اساس نسبت دور کمر به قد، دارای چربی طبیعی بودند. با این حال، از 517 کودک دارای چربی بالا بر اساس نسبت دور کمر به قد، 70٪ بر اساس BMI در رده ی اضافه وزن، 24٪بر اساس BMI در رده ی افراد چاق، و تنها 6٪ دارای BMI طبیعی بودند.

جذب سنجی اشعه ایکس با انرژی دوگانه (DEXA) استاندارد طلایی برای اندازه گیری دقیق چربی بدن در نظر گرفته می شود. با این حال، این دستگاه گران قیمت، به طور جهانی در مراکز مراقبت های بهداشتی اولیه در دسترس نیست. قبلاً بر اساس همان داده ها گزارش شده بود که نسبت دور کمر به قد می تواند چربی بدن را با حداکثر دقت 85 درصد در مقایسه با نتایج DEXA ارزیابی کند. نقاط آستانه ی نسبت دور کمر به قد برای چربی بدنی بالا، اضافه و طبیعی که در این مطالعه استفاده شد، از نتایج قبلی در همان کودکان و نوجوانان ایجاد شد.

در مطالعه ی حاضر، نقاط آستانه برای نسبت دور کمر به قد همچنین برای پیش ‌بینی دیابت نوع 2 در 3329 بزرگسال آمریکایی تأیید شد. چربی زیاد بر اساس نسبت دور کمر به قد با احتمال بالاتر ابتلا به پیش دیابت مرتبط بود، در حالی که چربی اضافی بر اساس نسبت دور کمر به قد احتمال ابتلا به دیابت نوع 2 را افزایش می داد.

دکتر Andrew Agbaje، پزشک و استادیار دانشگاه فنلاند شرقی، گفت: نسبت دور کمر به قد، ابزاری مقرون ‌به ‌صرفه، قابل دسترس، صحیح و دقیق برای تشخیص چربی‌ های زیاد و اضافه در کودکان و نوجوانان است.

تحقیقات قبلی دکتر آگباجه همچنین نشان داده است که نسبت دور کمر به قد هم چاقی کل بدن و هم چاقی مرکزی را پیش بینی می کند.

دکتر آگباجه در پایان گفت: «اضافه وزن و چاقی در کودکان و نوجوانان نباید به تنهایی با BMI تشخیص داده شود، بلکه می ‌توان آن را با نسبت دور کمر به قد در مواردی که اسکنDEXA  وجود ندارد، تأیید کرد».

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20250312/Waist-to-height-ratio-more-accurate-than-BMI-for-detecting-childhood-obesity.aspx